Połczyn Zdrój

Najwcześniejsze odkryte ślady osadnictwa na terenie obecnej gminy Połczyn Zdrój sięgają okresu późnej epoki brązu. W wiekach VI i VII w miejscu obecnego Połczyna Zdroju znajdowała się słowiańska osada Palupe, czego świadectwem jest datowane na okres wczesnośredniowieczny grodzisko wyżynne usytuowane w odległości około 3 km od dzisiejszego miasta w widłach cieków wodnych wpływających do rzeki Wogry. W okolicach Połczyna Zdroju było wiele takich osad słowiańskich, które dały początek miastu. Gród obronny, który miał swoje centrum w bezpośrednim sąsiedztwie rzeki Wogry, usytuowany był przy szlaku solnym, którym przewożono sól i bursztyny z Kołobrzegu do Wielkopolski. Po otrzymaniu praw miejskich ok. 1335 r. według wzoru brandenburskiego drogę handlową prowadzącą przez miasto, jako niezwykle ważną, wyłożono belkami drewnianymi i dranicami. Spośród 88 miejscowości leżących na terenie dzisiejszej gminy ok. 20 powstało w okresie średniowiecza pomiędzy połową XIII a początkiem XV stulecia. W XIV Książe Pomorski Warcisław IV darował osadę Połczyn rycerskiej rodzinie Wedlów. Nowi właściciele miasta zabiegali o jego rozwój ekonomiczny. Związali się ściśle z nowymi władcami Marchii, w zamian otrzymali liczne nadania i urzędy. Dominującą pozycję wśród właścicieli Połczyna zdobył na początku XVI w. Kurt von Maneuffel, który rozbudował miejscowy zamek, założył trzy huty szkła, mieszczące się w Lipie, Kłokowie i Kłokówku. Kurt von Manteuffel nadał Połczynowi nowy herb, herb rodzinny - czerwoną poprzeczna belkę na srebrnym polu, połączony z dotychczasowym herbem miasta nadanym mu przez pierwszych właścicieli.
Powstał w ten sposób, który do dzisiaj stanowi symbol Połczyna. W 1688 odkryto w mieście źródła wody mineralnej. Od tego czasu do Połczyna zaczęli przybywać kuracjusze, na potrzeby których w 1705 r. Jakub von Krockow junor (wnuk pierwszego właściciela miasta) wybudował pierwszy dom zdrojowy. Rosnące znaczenie kurortu w północnej Europie spowodowało, że dla dogodniejszego dojazdu zbudowano w roku 1851 drogę łączącą Połczyn ze Szczecinem, a w roku 1903 linię kolejową do Berlina. Choć uzdrowisko położone było z dala od wielkich miast i na peryferiach państwa, odwiedzali je dość często dostojni goście. Już w 1712 r. zaszczycił Połczyn półtoramiesięczną obecnością sam książe Ferdynant z Kurlandii.
W latach 1870-1908 wybudowano w uzdrowisku obiekty lecznicze istniejące do dnia dzisiejszego: "Irena", "Lechia", "Poznanianka", "Gryf", "Borkowo", "Podhale". Około roku 1857 pracujący w szpitali miejskim dr Lehman zaczyna do leczenia schorzeń reumatycznych i zwyrodnień stawów stosować borowinę, której właściwości lecznicze już wówczas oceniane były bardzo wysoko.
Przed I wojną światową największą liczbę kuracjuszy - 4126 odnotowano w 1913 roku, zaś w okresie międzywojennym w roku 1920, kiedy to w uzdrowisku przebywało 6316 osób. Odpowiednia reklama, a także nadanie miastu w 1926 r. niemieckiej nazwy Bad Polzin, przyczyniło do wzrostu popularności uzdrowiska. Po 1945 roku sieć osadnicza Połczyna i przyległych osad uległa znacznemu zniszczeniu. W znaczący sposób przeobraziły się też zespoły podworskie i cmentarze.

Zabytki sakralne 
 

Połczyn Zdrój - kościół p.w. Niepokalanego Poczęcia NMP
Pierwotny kościół zbudowano z cegły w roku 1343 w stylu gotyckim. Obecny kształt nadano mu w latach 1850-1860.Ze starych elementów zachowały się rzeźby czterech ewangelistów z XVIII w., gotyckie okno z cegły profilowanej w prezbiterium oraz brązowa płyta nagrobna biskupa kamieńskiego Erazma Manteuffla z 1544 r.
- Toporzyk – kościół neogotycki p.w. Wniebowzięcia NMP z 1860 roku
- Sucha – kościół p.w. Św. Józefa Rzemieślnika, neoromański, murowany z 1930 r.
- Redło – kościół p.w. Św. Jana Chrzciciela, neoromański, murowany z 1859 roku

Popielewo – kościół parafialny p.w. Matki Boskiej Różańcowej, kamienny z 1876 r.
- Łęgi – kościół neogotycki p.w. NSJ. Murowany z 1843 roku

Gawroniec – kościół parafialny p.w. Św. Teresy od Dzieciątka Jezus wzniesiony z kamienia w 1828 r. na wzgórzu w otoczeniu pałacowego parku. O jego wyjątkowości świadczy rotundowy kształt.
- Czarnków – kościół filialny neoromański p.w. Św. Stanisława Kostki, murowany z XIX wieku
- Buślary – ryglowy kościół parafialny p.w. NMP z II połowy XIX wieku, salowy
- Kołacz – ryglowy kościół filialny rzymsko-katolicki p.w. Św. Karola Boromeusza z XVIII w.
- Stare Resko – ryglowy kościół p.w. Św. Alojzego Gonzagi z końca XVIII w.
- Tychówko – ryglowy kościół filialny p.w. Św. Józefa z 1739 roku
Układy staromiejskie
  
Średniowieczny układ miasta
 
Od czasów średniowiecza zachował się układ urbanistyczny Połczyna Zdroju. Centrum stanowi prostokątny rynek (Plac Wolności) i malownicze, kręte uliczki z XIX wiecznymi kamienicami. Wiedzie tędy popularny "deptak" ( ul. Grunwaldzka) . Wyłożony kostką brukową i oświetlony stylowymi latarniami rynek i przyległe do niego uliczki nadają tej części miasta wyjątkowego uroku i oryginalności.

Zabytki dworsko-pałacowe   
- Buślary – dwór z parkiem z XIX wieku
- Gawroniec – dwór z XVII wieku
- Ostrowąs – dwór z XIX wieku
- Stare Resko – dwór  z parkiem z XIX wieku

Parki
- Wardyń Dolny – park dworski z II połowy XIX wieku
- Toporzyk – park pałacowy z aleją z XIX wieku
- Popielewo,, Ogartowo, Nowe Ludzicko – park pałacowy z II połowy XIX wieku
- Słowianki, Kłokowo, Kocury, Łęgi, Łośnica, Międzyborze, Borkowo, Borucino, Brusno, Dobino, Gawroniec - park dworski z XIX w.
 
Zamki

Zamek w Połczynie Zdroju – w swojej najwcześniejszej formie został w zniesiony w XIII w. dla wzmocnienia ochrony pogranicza przed Marchią Brandenburską. Wielokrotnie przebudowywany zatracił cechy stylowe. Od czasów średniowiecza zachowały się jedynie piwnice. Obecnie mieści się tu biblioteka miejska.

Cmentarze
- Brusno – wiejski cmentarz ewangelicki z II połowy XIX wieku
- Buślary – cmentarz wojenny z XIX wieku
- Ostre Bardo – wiejski cmentarz ewangelicki z XIX wieku
- Toporzyk – cmentarz komunalny z XIX wieku
- Połczyn Zdrój – nieczynne dawne cmentarze: żydowski i ewangelicki z XIX wieku

Zabytki techniki   
- Borkowo – spichlerz folwarczny z 1930 roku
- Kapice – wiatrak holenderski z II polowy XIX wieku
- Popielawy – starodawny młyn z 1880 roku
- Połczyn Zdrój – kompleks budynków starego browaru z XIX wieku

Pozostałe

Dzielnica uzdrowiskowa w Połczynie Zdroju - tworzą ją Park Zdrojowy założono w latach 1836-1839, którego powierzchnia przekracza obecnie 80 ha oraz szereg budynków sanatoryjnych pochodzących z XVIII i XIX.




«Październik» «2014 »
Pn
Wt
Śr
Cz
Pt
Sb
Ni
 
 
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31


Powiat Drawski
Powiat Drawski
Powiat Szczecinecki
Powiat Szczecinecki
Czaplinek
Gmina Czaplinek
Drawsko Pomorskie
Gmina Drawsko Pomorskie
Kalisz Pomorski
Gmina Kalisz Pomorski
Ostrowice
Gmina Ostrowice
Wierzchowo
Gmina Wierzchowo
Gmina Szczecinek
Gmina Szczecinek
Barwice
Gmina Barwice
Złocieniec
Gmina Złocieniec
Borne Sulinowo
Gmina Borne Sulinowo
Grzmiąca
Gmina Grzmiąca
Drawno
Gmina Drawno

LGD Partnerstwo Drawy
LGD Partnerstwo Drawy
LGR Partnerstwo Drawy
LGR Partnerstwo Drawy

© 2011 Stowarzyszenie LGD "Partnerstwo Drawy", Wszelkie prawa zastrzeżone.